درآمدي بر رسانه‌هاي نوين و فرهنگ‌هاي مجازي
 
نويسنده : پرامود كي. نايار
ناشر : ترام اسکنر، قم مترجم : سعيد رضا عاملي ، گودرز ميراني
قيمت : 175000 سال انتشار : 1394
نوبت چاپ : اول تعداد صفحه : 450
مرکز توزيع :
موجود در منبع :موجود است
ISBN : 1-29-7378-964-978
کليد واژه :
 
مقدمه :
طي سه دهة اخير، فناوري‌هاي نوين ارتباطي از جمله شبکة‌ جهاني وب و اينترنت به شکل گسترده‌اي ابعاد مختلف حيات بشري را تحت تأثير قرار داده است. اينکه فناوري‌هاي نوين چه هستند، چگونه بر زندگي و فرهنگ ما اثر مي‌‌گذارند و چه چالش‌ها و فرصت‌هايي را به روي ما مي‌گشايند، از جمله پرسش‌هاي کليدي است که توجه صاحب‌نظران علوم اجتماعي را به خود جلب کرده است.
مسئلة اساسي کتاب حاضر نيز بررسي فرهنگ‌هاي سايبري و فضاي مجازي است. فضاي مجازي، فضاي اجتماعي جديدي است که فناوري‌هاي رايانه‌اي به آن ميدان مي‌دهند و فرهنگ سايبر نيز ناظر بر فرهنگ‌هايي است که در فضاي اجتماعي برخط شکل مي‌گيرند. نويسنده در چهارچوب مطالعات فرهنگي و تحليل گفتماني، از يک سو استدلال مي‌کند انواعي از فرهنگ‌هاي سايبري ـ نه يک فرهنگ سايبري ـ وجود دارند و از سوي ديگر توضيح مي‌دهد که فرهنگ سايبري به عنوان نوعي صورت‌بندي اجتماعي، پيوند عميقي با شرايط مادي زندگي واقعي و روزمره ما دارد. به سخن ديگر، فرهنگ‌هاي مجازي، برخلاف برخي نگرش‌ها، ريشه در واقعيت‌هاي زندگي روزمرة انسان دارند و با آن در تعامل‌اند. فضا و فرهنگ سايبر، پديده و موجودي مستقل از دنياي مادي نيست، بلکه در پيوند و تعامل با دنياي مادي قرار دارد. هرچند فرهنگ تعيين مي‌کند که چه اشکالي از فناوري شکل بگيرند و توسعه يابند، اما اين فناوري‌ها نيز به نوبة خود، فرهنگ‌ها را شکل مي‌دهند. بنابراين، رابطه‌اي دوسويه ميان اين دو وجود دارد. همان‌طور که يک فناوري خاص شرايط مادي و فرهنگي جامعه را تغذيه مي‌کند، خود نيز تغذيه شدة جامعه و فرهنگ است. در عين حال مؤلف استدلال مي‌کند که فرهنگ‌هاي سايبري مانند پديده‌هايي از قبيل تلويزيون، فيلم و ورزش نوعي صورت‌بندي اجتماعي هستند که سياست فرهنگي خاص خود را دارند و از اين منظر، با مقولاتي چون، جنسيت، نژاد، طبقه، اشکال نمادين فرهنگي، اقتصاد، سياست و هويت مرتبط‌اند. بنابراين، اگر سياست و منفعتي در توليد فرهنگ‌هاي سايبر وجود داشته باشد، به احتمال بسيار زياد سياستي هم در مصرف آنها وجود دارد. به طور خلاصه، نويسنده فرهنگ‌هاي سايبر را به عنوان صورت‌بندي اجتماعي، نوعي مفصل‌بندي ميان سه مقوله يا سه بازيگر اصلي تصور مي‌کند: سخت‌افزارها (ماشين‌ها، رايانه‌ها و شبکه‌هاي کابلي)، نرم‌افزارها (برنامه‌ها) و انسان‌ها. هريک از اين سه مقوله نيز خود متأثر از شرايط و بافت اجتماعي و فرهنگي هستند.
باتوجه به ويژگي‌هاي پيشگفته و نبود منابع غني در زمينه رسانه‌هاي جديد، بويژه فرهنگ‌هاي مجازي مرکز پژوهش و سنجش افکار اقدام به ترجمه و چاپ اين اثر کرده است. اين مرکز ضمن قدرداني از زحمات مترجمان محترم آقايان دکتر سعيدرضا عاملي و گودرز ميراني، اميدوار است که انتشار اين‌گونه آثار بتواند با پر کردن بخشي از خلأ مذکور، مورد استفاده علاقه‌مندان به اين حوزه قرار گيرد.

فهرست :
عنوان صفحه
پيشگفتار 11
سپاسنامه 13
مقدمه 17
مقدمه و سپاسنامۀ مؤلف 27
فصل 1: «خوانش» فرهنگ‌هاي سايبر 31
معرفی فرهنگ‌های سایبر 33
جامعۀ اطلاعاتی 42
مسائل مهم در مطالعات فرهنگ سایبر 44
جهانی شدن، سرمایه‌داری فنی و فرهنگ‌های سایبر 44
مادی بودن و جسمانی بودن 46
شکاف دیجیتال 48
حکمرانی الکترونیک 52
جامعۀ مدنی 53
حكمراني در فضای سایبر 55
هویت 57
نژاد 59
طبقه 64
جنسیت و مسائل جنسی 65
فضا و جغرافیا 67
خطر (ريسک) 69
رسانه‌شهرها و فضای دیگری 72
زیباییشناسی 73
مطالعات فرهنگ سایبر 76
قوم‌نگاری‌هاي فضای سایبر 77
نظریۀ روح ماشين 78
مطالعات فرهنگی 81
یادداشت‌ها 89
فصل 2: فرهنگ‌هاي سايبر مردم‌پسند 91
ويژگي‌هاي مهم فرهنگ‌هاي سايبر مردم‌پسند 94
همگرايي 95
بازرسانه‌اي شدن 95
مصرف 97
تعامل 103
سايبرپانك 105
حد و مرزهاي مبهم 108
بدن 110
توليد مثل 110
زمان و فضا 111
محيط 112
اطلاعات 113
سايبورگ 113
سياست سايبرپانك و پاسخ فمينيستي 115
بازي‌ها 117
جامعه‌پذيري نوين 123
مهارت‌ها، مسئوليت و بازي‌ها 124
روايت 126
ايفاي نقش 129
دنياهاي بازي و سياست آنها 130
هنر رسانه‌اي نوين 137
متنيت ديجيتال 139
هنر مخاطب فعال 140
بازرسانه‌اي كردن 143
زنده بودن 144
فناوري‌هاي رايانه‌اي شخصي، آي‌پادها و پادكست‌ كردن 145
هنرهاي ژنومي و زيست‌رسانه‌ها 147
نمايش 151
هيولايي و گروتسك 152
بدن‌هاي اطلاعاتي 154
كنترل 155
شبكه‌سازي اجتماعي 157
مسائل مربوط به حريم خصوصي و پروفايل‌ها 159
تقويت روابط 161
فرهنگ جوانان و پايگاه‌هاي شبكه‌سازي اجتماعي 163
يادداشت‌ها 167
فصل 3: بدن‌ها 171
بدن‌هاي پساانساني 177
هنري‌سازی (زيباسازي) 178
دیجیتالی کردن و اطلاعاتي كردن 182
برودت‌شناسی و فراانسان‌گرايي 186
بدن‌هاي فناورانة مصرف‌كننده 187
بدن‌هاي متصل 189
جسم‌يافتگي، جسم‌زدايي و جسم‌يافتگي دوباره 194
هويت و سياست سايبورگ 201
شهروندي 208
يادداشت‌ها 213
فصل 4: خرده‌فرهنگ‌ها 215
وبلاگ‌ها 221
دوربين‌هاي شبكه‌اي و زنان 229
جرم سايبري و هك كردن 231
رسانه‌هاي تاكتيكي، هك‌گرايي و تروريسم سايبر 243
رسانه‌هاي تاكتيكي و جنگ اطلاعاتي 244
فعاليت هك‌گرايانه 248
تروريسم سايبری 250
هواداران و گروه‌هاي هوادار 253
فرد و جماعت (گروه) 255
فضاي اطلاعاتي 256
امر خصوصي و امر عمومي 257
هواداري و سياست 258
نفرت سايبري 260
فمينيسم سايبري 262
سايبرپانك فمينيستي 263
هنر سايبر فمينيستي 266
يادداشت‌ها 268
فصل 5: جنسيت و روابط جنسي 271
زنان و فضای سایبر 276
جسم‌یافتگی، جنسیت و فناوری 276
فضاهای سايبر جنسیتیشده 282
اینترنت جنسی 290
هرزه‌نگاری، سرمایه‌داری، فرهنگ 291
یادداشت‌ها 297
فصل 6: فضاهاي عمومي 299
فضای سایبر 301
فضاهای فرهنگی جهانی 302
بازسازی جهانی 304
فضاهای نظارت 308
ترسیم نقشۀ فضای سایبر 309
فضاهای زیرساختی 309
فضاهای اطلاعاتی 310
خانه و فضای سایبر 314
زندگی روزمره 319
فضای شهری جدید 322
جامعۀ شبکه‌ای، جماعت و دموکراسی شبکه‌ای 327
حکمرانی بر فضای سایبر 336
یادداشت‌ها 339
فصل 7: فرهنگ‌هاي سايبر: صورت‌بندي‌هاي جديد 343
نژاد در فضای مجازی/ نژاد و فضای مجازی 344
پسااستعماری کردن فرهنگ سایبر 352
حقوق و فضای سایبر 364
طرفداري از محيط زیست در عصر اینترنت 370
یادداشت‌ها 374
نتیجه‌گیری 377
فهرست منابع 395
واژه‌نامه انگلیسی به فارسی 423
ايندکس 443


فصل اول :
مطالعات فرهنگ سایبر
قوم نگاری های فضای سایبر
نظریۀ روح ماشین
مطالعات فرهنگی
در 31 ژانویۀ 2008 لنگر یک کشتی کابل های زیر آب را در دریای مدیترانه قطع کرد. خدمات اینترنتی و ارتباطاتی در سراسر جهان به شکل بسیار گسترده ای تحت تأثیر قرار گرفت. هند، که من زمان نوشتن کتاب، در آنجا بودم؛ اختلال در عملیات برون‌سپاري فرایند كسب و كار را تجربه کرد (اس. جاشی ، 2008). در نوامبر 2008 گزارشی از سرویس خبری هندوآسیایی با عنوان «هزينه عشق و عاشقی زندگی دوم، برابر با از بین رفتن ازدواج اول می‌شود» ، ماجرای يک زوج بریتانیایی‌ را بازگو می‌کرد که به دليل رابطة شوهر با شخص دیگری در دنیای مجازی، در شرف طلاق بودند: زن ادعای شوهرش را مبنی بر اینکه «این رابطه، رابطه ای بوده که در دنیای غیر واقعی اتفاق افتاده است»، نپذیرفت (2008Indiainfo.com,).
این دو رویداد نظریۀ این کتاب را مشخص می سازند: فضای سایبر، فرهنگ سایبر و واقعیت مجازی همچنان به شدت در شرایط مادی جای می گیرند.
این کتاب در کل بر این باور است که فرهنگ های سایبر و دنیاهای مجازی دارای بعدي مادی اند. همچنین به بلاغت و گفتمان های فرهنگ های سایبر توجه می کند، هر چند به طور پیوسته توجه را به این واقعیت معطوف می دارد که «سخت افزار» ساختار ها ـ اجسام، شهرها، بتون، کابل ها، عقاید، فضاهای کاری وکار ـ که فرهنگ های سایبر را ممکن می‌سازند، در معرض تحرکات مربوط به نژاد، طبقه، جنسیت، نابرابری های اقتصادی، حاکمیت و بی عدالتی هستند.
معرفی فرهنگ های سایبر
«فرهنگ های سایبر» اصطلاح کوتاه شده ای است که فرهن های شبکه ای ، الکترونیک و سیمی سه دهۀ پایانی قرن بیستم را دربر می گیرد. سایر اصطلاحاتی که در این حوزه کاربرد دارند، عبارت‌اند از: مطالعات اینترنت، مطالعات رسانه های نوین، مطالعات رسانه های دیجیتال، مطالعات فرهنگ دیجیتال، مطالعات فرهنگ شبکه ای، مطالعات جامعۀ اطلاعاتی و مطالعات رسانه های معاصر. تعداد اصطلاحات موجود برای انتخاب از میان آنها بر ماهیت فرارشته ای این حوزه دلالت دارد.
فضای سایبر نیز اغلب «فضای اطلاعاتی» یا «فضای فنی» نامیده می شود (مانت ،11:2001). این فضا به عنوان «فضاهای اجتماعی جدیدی که فناوری های اطلاعاتي و ارتباطاتي اتوماتيك (AICTs) رایانه ای به آن میدان می دهند» تعریف می‌شوند (هاکن ،216:2008). فرهنگ سایبر آن‌گونه که در دایرة‌المعارف رسانه‌های نوین تعریف می شود، عبارت است از «فرهنگ هایی که در فضاهای اجتماعی برخط (آنلاين) شکل می‌گیرند یا با این فضاها در ارتباطند» (کندال ،2007).
از نظر فنی، «فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی» (ICTs) شامل گردآوری، پردازش، ذخیره، بازیابی و انتقال اطلاعات به شکل متن، تصویر، صدا و گرافیک برای کاربردهای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، علمی و سیاسی میان افراد، گروه ها، نهادها و کشورهاست. اطلاعات به نوع دیجیتال تبدیل مي‌شوند و از طریق فناوری های به طور فزاینده همگرا به جایی انتقال مي‌يابند که رایانۀ شخصی، تلفن، اینترنت و چندرسانه‌ای‌ها شکل انسجام یافته ای از ارتباطات را فراهم می سازند.

 

کليه حقوق اين سايت متعلق به مرکز پژوهش و سنجش افکار سازمان صداوسيما است.